На американскиот претседател Доналд Трамп му преостануваат помалку од две недели на функцијата, но членовите на неговиот кабинет, наводно, разгледуваат начини за отстранување на претседателските овластувања откако неговите приврзаници вчера насилно  упаднаа во американскиот Капитол.

Демократите во Комитетот за правда на Претставничкиот дом, исто така, му напишаа писмо на потпретседателот Мајк Пенс со кое го повикуваат да започне смена на Доналд Трамп, велејќи дека Трамп покренал акт на бунт и дека тој ‘се обидел да ја наруши нашата демократија’, пренесува Би-Би-Си.

Дискусиите се фокусираа на 25-тиот амандман на Уставот на САД, кој овозможува трансфер на власта од претседател на потпретседател, без разлика дали е привремено или трајно. Амандманот бр. 25 од Уставот на САД дозволува потпретседател да стане вршител на должноста претседател, ако претседателот не е во можност да продолжи да ги извршува своите должности, на пример, ако тој стане онеспособен поради физичко или ментално заболување.

Дел од амандманот што се дискутира е во Поглавје 4, кој им овозможува на потпретседателот и на повеќето кабинети да го прогласат претседателот Трамп за неспособен за извршување на своите должности. Тие треба да испратат писмо до Претседателите на Претставничкиот дом и Сенатот во кое се изјаснуваат дека Претседателот не е во состојба да управува или не е во состојба да ги „извршува овластувањата и должностите на неговата канцеларија“.

Во тој момент, потпретседателот Мајк Пенс автоматски би ја презел власта. Претседателот во тој случај има право на писмен одговор, и ако го оспори нивниот повик, тогаш Конгресот ја донесува конечната одлука. За секое гласање во Сенатот и Претставничкиот дом е потребно двотретинско мнозинство во кое се одлучува за смена на претседателот.

Додека не се реши проблемот, потпретседателот би дејствувал како претседател. Дали овој механизам некогаш бил користен? Амандманот број 25 на Уставот на САД беше ратификуван во 1967 година, четири години по убиството на Џон Кенеди, и имаше за цел да го реши прашањето за претседателско наследство ако претседателот стане неспособен или неспособен да ја извршува функцијата.

Поради оваа причина, голем број претседатели го користеа гореспоменатиот амандман – особено Поглавје 3 – кој им овозможува привремено да им ја предадат власта на своите потпретседатели. Претседателот Џорџ В. Буш во два наврати, во 2002 и 2007 година. Претседателот Роналд Реган го стори истото во 1985 година кога беше во болница за операција на рак. Но, досега не се случило еден претседател на САД трајно да биде сменет од функцијата врз основа на 25-тиот амандман на Уставот.